‘Prokurori idiotësh’ — Rama nga Kosova: Dënimi me 45 vite për ish-krerët e UÇK-së është ‘varrosje për së gjalli’ dhe test i drejtësisë ndërkombëtare. Ironi politike: Kur flet për drejtësi ai që s’e lë drejtësinë të flasë
Kryeministri i Shqipërisë, Edi Rama, ka reaguar sot gjatë një vizite në Prishtinë ndaj kërkesës së Zyrës së Prokurorit të Specializuar në Hagë për të dënuar me 45 vite burg secilin prej katër ish-krerëve të Ushtrisë Çlirimtare të Kosovës (UÇK) — Hashim Thaçi, Kadri Veseli, Rexhep Selimi dhe Jakup Krasniqi — në gjyqin që po zhvillohet në Dhomat e Specializuara të Kosovës në Hagë.
Rama e ka cilësuar këtë kërkesë si “varrosje për së gjalli”, duke përdorur një gjuhë shumë të fortë politike në fjalimin e tij përpara një publik në Kosovë. Ai i referohet Prokurorisë Speciale si “prokurori idiotësh”, por në të njëjtën kohë thekson se ky është një instrument i një gjykate që po përjeton ndikime politike, të cilat sipas tij janë më të theksuara se sa ato të gjykatave të Serbisë në kohën e konfliktit.
Rama shtoi se dënimet e tilla të dënuarve me 45 vite burg secilit mund të interpretohen si shpërfillje e kontekstit historik të luftës së UÇK-së, duke argumentuar se lufta e viteve 1998-1999 për çlirim u bë si një mobilizim popullor kundër shtypjes dhe nuk duhet të barazohet me krimet e kryera ndaj civilëve në konflikte të tjera.
Kryeministri i Shqipërisë, Edi Rama, zgjodhi Kosovën për të dhënë leksione të forta mbi drejtësinë ndërkombëtare, duke e quajtur kërkesën për 45 vite burg ndaj ish-krerëve të Ushtria Çlirimtare e Kosovës “varrosje për së gjalli” dhe duke përdorur etiketime që tingëllojnë më shumë si pankarta proteste sesa si gjuhë shtetari.
Askush që ka ndjerë peshën historike të luftës së Kosovës nuk mund të jetë indiferent ndaj fatit të ish-udhëheqësve të saj. Shumë shqiptarë – në Shqipëri, Kosovë dhe diasporë – nuk pajtohen me mënyrën si po trajtohet kjo çështje dhe kanë rezerva serioze për drejtësinë selektive në rajon. Por ironia fillon pikërisht këtu.
Sepse kur flet për “pengmarrje politike” dhe “test të drejtësisë ndërkombëtare” një lider që prej vitesh akuzohet nga opozita për ndikim të fortë mbi sistemin e drejtësisë në vendin e tij, lind pyetja e thjeshtë: a është ai zëri më i besueshëm për këtë betejë?
Në Shqipëri, debati për pavarësinë e institucioneve të drejtësisë ka qenë i ashpër dhe i vazhdueshëm. Opozita ka akuzuar qeverinë për kapje të sistemit, ndërsa qeveria është mbrojtur me argumentin e reformës historike në drejtësi. Por perceptimi publik mbetet i ndarë. Dhe pikërisht për këtë arsye, kur Rama flet me tone moralizuese për drejtësinë në Hagë, shumëkush sheh një kontrast të fortë mes fjalëve dhe realitetit të brendshëm.
Në reagimet e tij, Rama ka theksuar gjithashtu se nëse Perëndimi nuk e kalon këtë “test” të drejtësisë ndërkombëtare — duke mos reflektuar mbi kërkesën e prokurorëve dhe rezultatet e mundshme — kjo do të përbënte një katastrofë për besueshmërinë e sistemit të drejtësisë ndërkombëtare.
Reagimi i Ramës është pjesë e një diskutimi më të gjërë në skenën politike shqiptare dhe atë kosovare, ku interpretimet për rolin e UÇK-së në luftë dhe përgjegjësitë individuale vazhdojnë të jenë çështje me ngarkesë historike, juridike dhe emocionale.
Të mos pajtohesh me dënimin e mundshëm të ish-krerëve të UÇK-së është një qëndrim politik legjitim. Të kërkosh drejtësi të balancuar është po ashtu legjitime. Por ironia qëndron në faktin se drejtësia nuk mbrohet me retorikë të zjarrtë jashtë kufijve, ndërsa brenda kufijve ajo perceptohet si e kontrolluar, e frikësuar ose selektive.
Mbrojtja e dinjitetit të luftës së Kosovës është një çështje kombëtare. Por kredibiliteti i atij që flet për drejtësi varet nga mënyra si ai e trajton drejtësinë në shtëpinë e vet. Dhe në këtë pikë, shumë shqiptarë mund të thonë me ironi: le të fillojmë testin nga Tirana, pastaj të flasim për Hagën.
Foto nga Google Images
Artikulli pregatitur nga ACTVUSA
