Sot 15 Maj, kujtojmë ditën e lindjes së Madeleine Albright, një figurë të jashtëzakonshme në diplomacinë amerikane dhe një mike të vërtetë të shqiptarëve. (1937-2022) Si gruaja e parë që mbajti postin e Sekretares së Shtetit të SHBA-së, ajo luajti një rol kyç në mbrojtjen e të drejtave të shqiptarëve të Kosovës, duke mbështetur ndërhyrjen e NATO-s për t’i dhënë fund spastrimit etnik, Me vizionin e saj të qartë dhe përkushtimin ndaj demokracisë, Albright ishte një zë i fuqishëm për lirinë dhe drejtësinë. Trashëgimia e saj mbetet e gjallë në zemrat e atyre që e panë si një mbrojtëse të vlerave universale dhe një aleate të palëkundur të shqiptarëve.
E lindur në Pragë, Çekosllovaki, Albright përjetoi sfidat e emigrimit dhe u bë një simbol i ëndrrës amerikane. Ajo shërbeu si ambasadore e SHBA-së në Kombet e Bashkuara nga viti 1993 deri në 1997 dhe më pas si Sekretare e Shtetit nga viti 1997 deri në 2001, gjatë presidencës së Bill Clinton. Gjatë mandatit të saj, ajo luajti një rol kyç në zgjerimin e NATO-s dhe ndërhyrjen në Kosovë në vitin 1999, duke shpëtuar jetë dhe duke mbështetur përparimin e rajonit.
Madeleine Albright luajti një rol vendimtar në nxitjen e ndërhyrjes humanitare të NATO-s në Kosovë në vitin 1999, duke ndaluar spastrimin etnik ndaj shqiptarëve nga regjimi i Slobodan Milosheviçit. Duke përdorur diplomacinë e saj të fuqishme, ajo përkrahu idenë se dhuna dhe shkeljet e të drejtave të njeriut nuk mund të toleroheshin në Europë pas Luftës së Ftohtë. Gjatë një periudhe kur bota hezitonte, Albright këmbënguli në marrjen e veprimeve konkrete, duke negociuar me aleatët e NATO-s dhe duke mbrojtur fushatën e bombardimeve ajrore. Kjo ndërhyrje ndihmoi në ndalimin e gjenocidit dhe krijoi baza për paqen dhe pavarësinë e ardhshme të Kosovës, duke e bërë atë një figurë të respektuar ndër shqiptarët dhe mbrojtësit e lirisë në mbarë botën.
Trashëgimia e saj vazhdon të frymëzojë breza të rinj, veçanërisht gratë, për të ndjekur ëndrrat dhe për të kontribuar në ndërtimin e një bote më të mirë. Madeleine Albright do të kujtohet gjithmonë si një diplomate e guximshme, një kampione e multilateralizmit dhe një zë i fuqishëm për të drejtat e njeriut.
Foto nga Smithsonian & Britannica
