Kryeministri Edi Rama ka pranuar publikisht se qeveria shqiptare ka akorduar 4 milionë euro nga fondet publike për të garantuar zhvillimin e koncertit të YE (Kanye West), duke argumentuar se kjo ishte e nevojshme për të shmangur anulimin e eventit dhe për të mbrojtur imazhin e Shqipërisë.
Rama pretendon se koncerti do të sjellë rreth 25 mijë vizitorë nga mbi 80 shtete dhe se ndikimi ekonomik mund të arrijë deri në 100 milionë euro përmes turizmit dhe shpenzimeve të vizitorëve. Ky është një parashikim i qeverisë, jo një shifër e verifikuar apo e provuar. Vetë qeveria e ka përshkruar koncertin si një aktivitet të organizuar nga partnerë privatë, ndërsa shteti thotë se ka ndërhyrë financiarisht vetëm në fazën përfundimtare.
4 milionë euro nga taksat për një koncert privat? Pyetja që Edi Rama nuk i përgjigjet
“Janë vetëm 4 milionë euro.”
Kështu e justifikoi kryeministri Edi Rama vendimin për të përdorur para publike për koncertin e YE (Kanye West), duke e quajtur një investim për turizmin dhe ekonominë shqiptare.
Por pyetja që shumë qytetarë bëjnë është shumë më e thjeshtë:
Pse duhet që taksat e shqiptarëve të financojnë një biznes privat?
Vetë qeveria pranon se koncerti organizohet nga partnerë privatë shqiptarë, gjermanë dhe turq. Në një ekonomi tregu, rreziku financiar i një aktiviteti privat i takon organizatorit. Nëse një koncert nuk mbulon kostot e veta, zakonisht humbjen e mban kompania organizatore, jo qytetari që paguan taksa.
Në këtë rast ndodhi e kundërta.
Kur projekti rrezikoi të mos realizohej, shteti vendosi të ndërhyjë me 4 milionë euro nga fondet publike.
Qeveria argumenton se kjo do të sjellë mijëra turistë dhe qindra miliona euro ndikim ekonomik. Por deri më sot nuk është publikuar një analizë ekonomike e pavarur që të vërtetojë këto parashikime. Ato mbeten pretendime të qeverisë.
Edhe nëse koncerti sjell përfitime për hotelerinë, restorantet apo transportin, mbetet një pyetje themelore:
A është detyra e shtetit të shpëtojë financiarisht një aktivitet privat?
Nëse nesër një festival tjetër privat rrezikon të anulohet, a do të marrë edhe ai miliona euro nga buxheti? Po një kompani private? Po një biznes tjetër që pretendon se sjell turistë?
Kufiri mes mbështetjes së interesit publik dhe subvencionimit të biznesit privat bëhet shumë i paqartë.
Ndërkohë, 4 milionë euro nuk janë një shumë simbolike. Janë para të mbledhura nga qytetarët shqiptarë. Janë para që shumë qytetarë do të donin t’i shihnin në spitale, shkolla, infrastrukturë, ujësjellës apo shërbime publike.
Një tjetër aspekt që ka nxitur debat është gjuha e përdorur nga kryeministri ndaj kritikëve, të cilët i quajti “sorra dhe korba”. Në një demokraci, pyetjet mbi mënyrën se si shpenzohen fondet publike nuk janë shpifje. Janë pjesë e llogaridhënies që çdo qeveri u detyrohet qytetarëve.
Por pikërisht këtu lind shqetësimi më i madh i kritikëve: jo vetëm mënyra se si shpenzohen paratë publike, por edhe mënyra se si mund të ndryshohen rregullat që i hapin rrugë këtyre shpenzimeve.
Në një sistem ku shumica parlamentare kontrollon procesin ligjvënës, ekziston gjithmonë rreziku që ndryshimet ligjore të miratohen me shpejtësi, pa një debat të gjerë publik dhe pa një konsultim real me qytetarët. Kritikët argumentojnë se kur një ligj përshtatet me urgjencë për një vendim të caktuar, pyetja nuk është vetëm “a është bërë sipas procedurës?”, por edhe “a është bërë për interesin publik apo për t’i shërbyer një rasti të veçantë?”
Sepse demokracia nuk matet vetëm me faktin që një shumicë mund të votojë një ndryshim ligjor. Ajo matet edhe me transparencën, arsyetimin publik dhe kontrollin mbi përdorimin e parave të taksapaguesve.
Në fund, debati për 4 milionë eurot e koncertit të Kanye West nuk është vetëm për një event muzikor. Është një debat më i madh për kufirin mes promovimit të vendit dhe përdorimit të fondeve publike për të mbështetur një aktivitet privat.
Ja si e mbron Rama shpenzimin e 4 milione eurove:
“Ky është një event i organizua tërësisht nga grupi privat. Partnerë shqiptarë, gjermanë, turq që kanë marrë përsipër gjithë këtë ndërmarrje kolosale. Shteti shqiptar është detyruar të ndërhyjë vetëm dje për të dhënë, jo dhjetëra miliona euro siç thonë sorrat dhe korbat e bulevardit, por 4 milionë që ne të garantojmë që ata mijëra njerëz që kanë prerë bileta nga Europa, nga Amerika, nga Australia, 80 shtete dhe janë më shumë se sa ata që blenë biletat dhe erdhënpër finalen e Conference League. Ky event nëse do të mbetej i parealizuar, do të ishte një mundësi ekonomike e humbur për kryeqytetin. Ata mijëra njerëz sjellin një impakt ekonomik të menjëhershëm por edhe hap pas hapi. Ajo finalja e Conference League na solli një bum turistësh nga Holanda dhe Italia. Këto janë eventet, se bota nuk janë budallenj që organizojnë evente të tilla që kërkojnë një shpenzim, por janë investime për një Shqipëri tjetër që nuk ndalet, të hidhen përpjetë ata që nuk duan”, u shpreh Rama.
Foto nga Google Images
Artikulli pregatitur nga ACTVUSA
