Ambassadori i ri i Shteteve të Bashkuara të Amerikës në Shqipëri, Eric Wendt, ka prezantuar drejtimet kryesore që do të udhëheqin punën e tij diplomatike në Tiranë, duke dhënë një mesazh që shkon përtej një deklarate protokollare. Forcimi i mbrojtjes, zhvillimi ekonomik dhe rritja e sigurisë do të jenë tri shtyllat e bashkëpunimit shqiptaro-amerikan gjatë mandatit të tij.
Në një videomesazh të publikuar më 6 Nëntor nga Ambasada Amerikane në Tiranë, Wendt shprehu mirënjohjen për Presidentin Donald Trump dhe Sekretarin e Shtetit Marco Rubio për besimin e dhënë, si dhe falënderoi popullin shqiptar për mikpritjen.
Mesazhi i tij ka rëndësi edhe për faktin se ambasadori nuk po kufizohet te vazhdimësia e marrëdhënieve tradicionale mes dy vendeve, por paralajmëron një proces vlerësimi të bashkëpunimit ekzistues, me synimin për të përcaktuar drejtimet e ardhshme të angazhimit amerikan në Shqipëri.
Ky proces do të zhvillohet gjatë muajve në vijim dhe do të përfshijë vizita në qytete të ndryshme të vendit, si dhe takime me përfaqësues të politikës, institucioneve shtetërore, strukturave ushtarake, komunitetit të biznesit dhe sistemit të drejtësisë. Wendt shprehet gjithashtu se dëshiron të dëgjojë qytetarët e zakonshëm shqiptarë dhe amerikanë.
Mbrojtja dhe përgjegjësitë brenda NATO-s
Prioriteti i parë është forcimi i kapaciteteve mbrojtëse. Wendt e lidh këtë objektiv drejtpërdrejt me përgjegjësitë që Shqipëria ka si anëtare e NATO-s, duke nënvizuar se siguria e aleancës kërkon kontribut dhe angazhim nga secili vend anëtar.
Kjo pikë merr një rëndësi të veçantë duke pasur parasysh të kaluarën e vetë ambasadorit. Eric Wendt ka shërbyer për më shumë se 34 vjet në ushtrinë amerikane dhe ka qenë komandant i strukturave të Operacioneve Speciale të NATO-s, ku ka bashkëpunuar edhe me Forcat Speciale shqiptare.
Gjatë dëshmisë së tij në Komisionin për Marrëdhëniet me Jashtë të Senatit amerikan, në Maj 2026, ai kishte folur edhe për objektivin e rritjes së shpenzimeve të mbrojtjes së Shqipërisë drejt nivelit 5% të Prodhimit të Brendshëm Bruto deri në vitin 2035, në përputhje me angazhimet e samitit të NATO-s në Hagë. Ai kishte përmendur gjithashtu forcimin e kapaciteteve të sigurisë kibernetike.
Investimet amerikane dhe zhvillimi ekonomik
Prioriteti i dytë lidhet me begatinë ekonomike dhe zgjerimin e bashkëpunimit tregtar. Ambasadori synon të identifikojë mundësi konkrete për rritjen e shkëmbimeve tregtare, tërheqjen e investimeve dhe krijimin e hapësirave të reja për bizneset e të dy vendeve.
Në dëshminë e tij para Senatit, Wendt kishte përmendur në mënyrë të veçantë sektorë si energjia, infrastruktura, minierat dhe teknologjia e inteligjencës artificiale. Ai kishte theksuar se kompanitë dhe investitorët amerikanë duhet të gjejnë në Shqipëri një mjedis ku të trajtohen në mënyrë të drejtë, me transparencë dhe me rregulla të barabarta ligjore e kontraktuale.
Ky është një element i rëndësishëm i mesazhit amerikan: marrëdhëniet ekonomike nuk duhet të mbeten vetëm në nivel deklaratash, por të përkthehen në investime, projekte dhe mundësi reale për qytetarët shqiptarë dhe amerikanë.
Lufta kundër krimit dhe siguria e përbashkët
Prioriteti i tretë është siguria. Wendt e konsideron luftën kundër krimit transnacional një interes të përbashkët të dy vendeve, duke e vendosur këtë bashkëpunim në qendër të marrëdhënieve dypalëshe.
Kjo çështje nuk është e re në qëndrimet e ambasadorit. Në dëshminë e paraqitur në Senatin amerikan, ai kishte folur hapur për korrupsionin, krimin e organizuar ndërkombëtar dhe trafikun e drogës, përfshirë lidhjet e rrjeteve kriminale me kartelet e drogës në Amerikën Latine.
Ai kishte argumentuar se lufta kundër këtyre fenomeneve nuk është vetëm një çështje e sigurisë së Shqipërisë, por edhe e mbrojtjes së interesave amerikane.
Për këtë arsye, deklarata e tij e fundit për bashkëpunimin kundër krimit transnacional duhet parë si vazhdimësi e një qëndrimi të shprehur edhe përpara marrjes së detyrës në Tiranë.
Eric Wendt nuk e njeh Shqipërinë vetëm nga raportet diplomatike. Gjatë karrierës së tij ushtarake, ai ka bashkëpunuar me Forcat Speciale shqiptare në kuadër të strukturave të NATO-s dhe ka pasur kontakte me drejtuesit ushtarakë shqiptarë.
Në mesazhin e tij, ai vlerësoi shqiptarët si një popull mikpritës, punëtor dhe krenar, duke shprehur dëshirën për të udhëtuar në zona të ndryshme të vendit dhe për të njohur më nga afër qytetarët, historinë dhe realitetin shqiptar.
Ambasadori Eric Wendt mori zyrtarisht detyrën më 26 Shtator 2026, kur i dorëzoi letrat kredenciale Presidentit Bajram Begaj.
Një fazë e re e bashkëpunimit shqiptaro-amerikan
Mesazhi i 6 Nëntorit është një përcaktim i qartë i tri fushave ku ambasada amerikane synon të përqendrojë angazhimin e saj: një Shqipëri me kapacitete më të forta mbrojtëse, me më shumë mundësi ekonomike dhe me institucione e struktura më të afta për të luftuar krimin.
Procesi i vlerësimit që paralajmëron Wendt do të jetë një hap i rëndësishëm për të kuptuar se si do të konkretizohen këto objektiva dhe cilat fusha do të marrin më shumë vëmendje në muajt e ardhshëm.
Për Shqipërinë, rëndësia e këtij bashkëpunimi nuk matet vetëm me deklaratat për miqësinë tradicionale me Shtetet e Bashkuara, por me rezultatet që prodhon në sigurinë kombëtare, zhvillimin ekonomik, forcimin e institucioneve dhe mbrojtjen e interesave të përbashkëta.
Mesazhi i ambasadorit është i qartë: marrëdhënia me Uashingtonin duhet të mbështetet në përgjegjësi të ndërsjella, rezultate konkrete dhe një partneritet që forcon të dyja vendet.
Foto nga Google Images
Artikulli përgatitur nga ACTVUSA
